لەدیدارێكدا كە ژمارەیەك لە شێخان و پیاوماقوڵانی پارێزگای سەلاحەدین ئامادەیبوون، باس لە ڕۆڵی شێخانی عەشایەر و پیاوماقوڵان و دەستەبژێران كرا لە یەكخستنی بەرەی نیشتیمانیی ناوخۆیی و پشتگیریكردنی بەڕووی ئاڵنگاریە ناوخۆیی و دەرەكیەكان كە ڕووبەڕووی عێراق و گەلەكەی دەبنەوە. شێخ خەنجەر جەختی لەوە كردەوە كە عشایەرە عێراقیەكان بەدی بناغەی بەدیهێنانی بنەمای یەكێتی كۆمەڵایەتین بۆیە یەكگرتوویی عەشایەر و یەكگوتارییان گرەنتیدەری سەرەكییە بۆ یەكێتی عێراق.

هەروەها شێخ خەنجەر جەختی كردەوە لە پابەندبوونی بە ڕێبازی داواكردنی مافە ڕەواكان كە خۆیان دەبیننەوە لە بەویژدانی بەرامبەر كەسانی بێتاوان لەڕێی پەسەندكردنی یاسای لێبوردنی گشتی و گێرانەوەی هەموو ئاوارەكان بۆ ماڵەكانیان و هێنانەدیی هاوسەنگی لە دامەزراوەكانی دەوڵەتدا و كۆتایهێنان بە دۆسیەی لێپرسینەوە و دادوەری و ئەركە سیاسیەكەی و گۆڕینی بۆ دۆسیەیەكی قەزائی كە دەزگای دادوەریی فەرمی بەڕێوەی ببات.

لەمیانەی كردنەوەی نوسینگەكەدا كە ژمارەیەك لەپیاوماقوڵانی پارێزگای كەركوك و سەركردە و كادرانی سیادە ئامادەی بوون، شێخ خەنجەر جەختی كردەوە لە گرنگیی نوسینەگەی نوێنەرانی گەل لەحكومەتەكانی خۆجێی و فیدراڵیدا بۆ گوێگرتن لە داواكاری خەڵك و بەدواچوون و كاركردن بۆ جێبەجێكردنیان كە دەبێت پۆست ئامرازێك بێت بۆ بەدیهێنانی خواستەكانی هاوڵاتیان و گێڕانەوەی متمانە بەنوێنەرەكانیان لە دەسەڵاتی یاسادانان لە بەغدا و پارێزگاكانی تریش، هەروەها گەیاندنی دەنگ و نەهامەتەكانیان بە لایەنە پەیوەندیدارەكان و دۆزینەوەی چارەسەری پێویست بۆ كێشەكانی خزمەتگوزاری و بژێوییان.

لایخۆیەوە خاتوو مەفرەجی ستایشی ڕۆڵی شێخ خەنجەر و هەوڵەكانی كرد بۆ كردنەوەی نوسینگەكەی كە دەبێتە نوسینگەیەكی هاوپەیمانی سیادە و نوێنەرەكانی، جەختی كردەوە لە بایەخپێدانە بەردەوامەكانی بەهەموو كێشەیەكی هاوڵاتیان و پابەندبوون و ئەركەكانی بیرهێنایەوە كە بەرامبەر جەماوەری عەرەب و پرسە چارەنوسسازەكەی هەیەتی لە كەركوك.

شێخ خەنجەر بەئامادەبوونی شێخ عەبدولخالق عەزاوی جێگری ئەمینداری گشتی حزبی سیادە و مامۆستا خالید مەفرەجی سەركردە لە حزبەكە و ژمارەیەك شێخ و پیاوماقوڵ و لاوانی كەركوك، باسی لە بارودۆخی پارێزگاكە و دۆخی دانیشتوانەكەی و كاروباری سیاسی ناوخۆیی بەگشتی  بۆ كردن بەتایبەت ئەوانەی كە پەیوەستن بە ئیدارەدانی پارێزگا و دۆخی ئەمنی و خزمەتگوزارییەوە.

لایخۆیەوە شێخ ڕەعد عاسی عوبەیدی ڕۆڵی شێخ خەنجەری بەرزنرخاند لە نزیكخستنەوەی دید و بۆچوونی نێوان پێكهاتە سیاسی و كۆمەڵایەتیەكانی كەركوك و پابەندبوونی مەبدەئیانەی بەرامبەر پێكهاتەی عەرەبی بۆ بەدەستهێنانی شایستەكانی لەنوێنەرایەتی سیاسی و حكومیدا و بەدیهێنانی هاوسەنگی لە دامەزراوە فەرمیە ناوخۆ و فیدراڵیەكاندا وەكو یەك.

لە دیدارە ڕاوێژكاریەكەدا باس لە مێژوو و یەكێتی هۆزەكە و گرنگی ڕۆڵی بەردەوامی كرا لە پشتگیریكردنی عێراق و بەرەنگاربوونەوەی ئاڵنگاریەكان، بەتایبەت كە لەمێژووی دێرینیاندا چەندین كەسایەتی سەركردەیان لە بوارە جیاجیاكان هەبووە. شێخ خەنجەر ستایشی قوربانیە زۆرەكانی كردن كە هۆزی ئەلبوعیسا لە ڕووبەڕووبوونەوەی داگیركاری و گروپە تیرۆریستەكاندا پێشكەشی كردووە و جەختی كردەوە لە پێویستی شانازیكردنیان بە قوربانیەكانی باووباپیرانیانەوە.

لەمیانەی وتەكەیدا شێخ خەمیس خەنجەر جەختی كردەوە لە پێویستی یەكخستنی ڕیز و گوتار و ڕوونیكردەوە كە باوەڕبوون بە سەروەریی دەوڵەت و ڕێزگرتن لە یاسا و دەسەڵاتی دادوەری؛ ڕێگەی نموونەییە بۆ دەستەبەركردنی داهاتوویەكی باشتر بۆ عێراق و بەدیهێنانی ژیانێكی سەقامگیر و ئارام بۆ نەوەكانی ئێستا و ئاییندە.

لەكۆتایی وتەكەیدا شێخ خەنجەر سوپاسی شێخان و پیاوماقووڵانی هۆزی ئەلبوعیسای كرد بۆ یەكێتی و یەكگرتووییان و لە خوا پاڕایەوە هۆزەكەیان و هەموو هۆز و عەشیرەتەكانی عێراق سەربخات و خێر و خۆشی بۆ نیشتیمان و گەلەكەیان بێنێت.

لەكۆبوونەوەكەدا شێخ خەنجەر جەختی كردەوە لە پێویستی دوورخستنەوەی عێراق لە ململانێ پەرەسەندووە ئیقلیمیەكان، لەگەڵ بایەخی پاراستنی سەروەریی وڵات و یەكگرتوویی بەرەی ناوخۆیی و یەكخستنی لەبەردەم ئاڵنگاریە دەرەكیەكان وەك گەرەنتیەك بۆ سەقامگیری و ئاسایشی عێراق و هاوڵاتیانی.

هەر لەمیانەی كۆبوونەوەكەدا شێخ خەنجەر داوای جێبەجێكردنی بەندەكانی پاكێجی سیاسی كرد لەسەرووی هەموویانەوە دەنگدان لەسەر هەمواركردنی یاسای لێبوردنی گشتی و پێچانەوەی لاپەڕەی ئاوارەیی و گێڕانەوەی عێراقیە كۆچپێكراوەكان بۆ ناوچەكانی خۆیان وهێنانەدیی هاوسەنگی لەناو دامەزراوە جیاجیاكانی دەوڵەت و هەڵوەشاندنەوەی دەستەی لێپرسینەوە و دادوەری و گۆڕینی بۆ دۆسیەیەك بەدەستی دادگاوە و كۆتاییهێنانی دۆسیەی قەرەبووی قوربانیانانی تیرۆر و كردەوە سەربازیەكان.

شێخ خەنجەر بۆ سەركردەی لایەن و هێزە سیاسیەكانی ئیئتیلافەكەی ڕوونكردەوە كە ئەوەی لەبەندەكانی پاكێجی ڕێككەوتنە سیاسیەكەدا جێبەجێكراوە وەك ئەوە نیە كە پێش پێكهێنانی ئەم حكومەتەی ئێستا ڕێككەوتن و واژۆی لەسەركراوە. 

بەشداربوان، بەئامادەبوونی دكتۆر مەحمود مەشهەدانی سەرۆكی نوێی ئەنجومەنی نوێنەران لەیەكەم بەشداریی لە كۆبوونەوەكانی ئیئتیلافدا، گفتوگۆیان كرد لەسەر یاسا هەڵپەسێردراوەكان كە دیارترینیان پرۆژەی هەمواركردنی یاسای لێبوردنی گشتی و باری كەسێتی و گێڕانەوەی زەویوزارەكان و گرنگیی كۆتایهێنان بەو ناكۆكیانەی كە لەسەریان هەیە و ڕێككەوتن لەسەر شێوازێكی ڕەوای كۆتایی بۆ پێچانەوەی لاپەڕەی ئەو گرفتانەی كە زیانیان بە بەرژەوەندیی گشتی گەیاندووە و بەردەوامیی ئەنجومەنی نوێنەران لە وەرزی یاسادانان بۆ پەسەندكردنی یاسا گرنگەكان كە لەماوەی بەچۆڵی مانەوەی پۆستی سەرۆكی پەرلەماندا پەكخرابوون.

لەدیدارەكەدا باس لە بایەخی هاوبەشیی بڕیاردان لەنێوان لایەنە سیاسیەكاندا كرا بەجۆرێك هەمووی بچێتە خزمەتی بەرژەوەندی گشتی و دابینكردنی خواستی ڕۆڵەكانی گەل بەهەموو مەزهەب و نەتەوەكانیەوە و جێبەجێكردنی پاكێجی ئەو ڕێككەوتنە سیاسیەی كە حكومەتی ئێستای لەسەر پێكهێنراوە بۆ سەلماندنی نیەتپاكیی لایەنەكان لەڕێی جێبەجێكردنی بەند و بڕگەكانیەوە و تازەكردنەوەی متمانەی عێراقیەكان بە نوێنەرەكانیان لە بەڕێوەبردنی دەوڵەتدا.

سەرۆكی هاوپەیمانی سیادە پشتیوانی خۆی بۆ ڕەوتە سیاسیە تازەپێكهێنراوەكان دەربڕی كە بەشدارییان لە شایستەیەكانی داهاتوو و ڕۆڵی لاوان هەبێت لە پێشكەشكردنی پرۆژە و بەرنامەی تازەكردنەوەی خوێنی ژیانی سیاسی و گشتیدا، جەختی كردەوە لە سیاسەتی كرانەوە بەڕووی هەموو لایەنەكان و پێشكەشكردنی ڕەوتەكان وەك هێڵی نیشتیمانی كە هاوبەشێك بن لە كایەی سیاسیدا.

شاندەكە بریتی بوون لە شێخ بەرەكات سەعدون عێفان و شێخ جەمال عێفان و شێخی پەرلەمانتار شەعلان كرەیم شێخی عەشیرەتی ئەلبوعیسا لە پارێزگای سەلاحەدین و شێخ زیاد كامل دەحل شێخی هۆزی ئەلبوعیسای قەیسی و شێخ غازی سامی عەبد شێخی ئەلبومحەمەد جاسم و شێخ عەلی جاسم موجبەل شێخی عەشیرەتی عەمور و شێخ عەبدوڵڵا شوەیش شێخی عەشیرەتی ئەلبوساڵح و شێخ نافع فرحان شێخی عەشیرەتی هەرێمات و شێخ حەمید جاسم زوەید و شێخ حسان تەهمان لە شێخەكانی عەشیرەتی ئەلبوعابد و ژمارەیەك دەستەبژێر و كەسایەتی و ڕۆڵەكانی هۆزەكە.

شێخ و پیاوماقوڵانی هۆزی ئەلبوعیسا هەموو شێوە دەستبردنێكیان بۆ كەسایەتی شێخ خەنجەر و پیلانگێڕی لەدژی ڕەتكردەوە، ناڕەزایی خۆیان دووپاتكردەوە دژی ئەو هەوڵانەی كە بۆ بەئامانجگرتنی شێخ خەنجەر دەدرێن بەهۆی هەڵویستی گەورەی نیشتیمانییەوە، وەك بەهاناوەچونی ئاوارەكان و شوێنكەوتنی كاروباری كامپەكان و كردنەوەی قونابخانەی تایبەت و ناردنی خوێندكارانی پسپۆریە جیاوازەكان بۆ خوێندن لەدەرەوە، ڕونیانكردەوە ئەو هەوڵە نەزۆكانە بۆ دوورخستنەوەی دەنگی ڕەوایەتیە لە نێوەندی سیاسی لەلایەن ئەو كەس و لایەنانەی  بەدوای بەرژەوەندی حزبی و تایبەتی خۆیانەوەن.

لایخۆیەوە شێخ خەنجەر جەختی لە ڕۆڵی شێخی عەشیرەتەكان كردەوە وەك تەوەرێكی سەرەكی بۆ پاراستنی ڕایەڵەی كۆمەڵایەتی و ناسنامەی ڕەسەنایەتی لەڕێی یەكگرتوویی كۆمەڵگە بە ڕۆڵە و عەشرەتەكانیەوە. لەبەرامبەردا ئامادەبوان ستایشی ڕۆڵی شێخ خەنجەریان كرد بۆ لەئەستۆی خۆگرتنی گرنگترین پرسە چارەنوسسازەكان و بەرگریكردنی لە بێتاوانان و ئاشكراكردنی چارەنوسی بەزۆرونكراوەكان و هەوڵی بەردەوامی بۆ گێڕانەوەی مافی پارێزگا ئازادكراوەكان.

سەرەتا شێخ خەنجەر داوای خوێندنی سورەتی فاتیحای كرد بۆ گیانی شەهیدانی غەزە و لوبنان و داوای كرد لەم جۆرە بۆنانەیشدا ئەوان لەبیرنەكرێن و دوعای خێریان بۆ بكەن.

شێخ خەنجەر پێداگریی كرد لەسەر پەیڕەوكردنی بەرنامەكانی سیادە و ئامانجەكانی و جەختی كردەوە:” كەسە بچوكەكان ناتوانن كێشە گەورەكان و ئەو پرسانەمان بیربەرنەوە كە بایەخیان پێدەدەین، ئەوانەی بەدوای چێژ و حەزەكانی خۆیانەوە سەرقاڵمان ناكەن بەڵكو هەتا دواچركەی ژیانمان تێدەكۆشین”.

شێخ خەنجەر جەختی كردەوە:”ئازادكردنی بێتاوانەكان لە زیندان بەلامانەوە بابەتێكی پیرۆزە هەروەها هەڵوەشانەوەی لێپرسینەوە و دداوەری بەپێی بەندەكانی پاكێجی ڕێككەوتنی سیاسی، مافی ستەملێكراوان، گەڕانەوەی ئاوارەكان بۆ ناوچە و شارەكانیان بەردەوام دەبێت هەتا دوا كۆچپێكراو دەگەڕێتەوە ماڵەكەی”. هەروەها وتی :”زانینی چارەنوسی ئەو قوربانیانەی كە بەزۆر لەماڵەكانیان دەرهێنران سازشی لەسەر ناكەین و قەرەبووكردنەوەی هەر كەسێك كە زیانی بەركەیوتووە و نەهێشتی بەسەربازكردنی شارەكان و هاوسەنگی لە دەزگا ئەمنی و ئابوریەكانی دەوڵەتدا هەموو ئەمانە لەچوارچێوەی داواكاریەكانماندا و دەستبەرداریان نابین تا بەدییاننەهێنین”.

شێخ خەنجەر لە كۆتایی قسەكانیدا كە سەدان هاوڵاتی ئامادەی بوو وتی:”سەر بەكەس نین و كەس فەرمانمان پێناكات تەنیا خوا و سوننەتی پێغەمبەر نەبێت درود و سڵاوی لەسەربێت، هەموو ئەو بەڵێنانە جێبەجێ دەبن كە بە جەماوەرەكەمان داوە، ناترسین و نالەرزین، سیادەیش بەئێوە و بە گەنجەكانی سەركەدەوێت”.

سەرەتا میوانەكە سەركۆنەی ئەو هەوڵانەی كرد كە بە شكستخواردو لەقەڵەمیدان و شێخ خەنجەریان كردووەتە ئامانج كە بەئامانجگرتنی هەموو پێكهاتەكەیە، هەروەها تاووتوێی دیارترین بابەتەكانی گۆڕەپانی عێراق كرا، گرنگترینیان یاسای لێبوردنی گشتی كە دەیان هەزار كەسی بێتاوانی ئەو ناوچانەی كردووەتە قوربانی كە تیرۆری تێچووە، لەگەڵ گەڕانەوەی بێ مەرجی ئاوارەكان بۆ ناوچەكانیان و كۆتایهێنانی بەسەربازكردنی شارەكان و گێرانەوەی هاوسەنگی لە دامەزراوەكانی دەوڵەتدا.

سەرۆكی سیادە جەختی كردەوە لە پێویستی یەكخستنی ڕا و گوتارەكان بۆ پاراستنی ڕایەڵەی كۆمەڵگەی عێراقی و دەستەبەركردنی مافەكانی هەموو پێكهاتەكان كە پێكەوەژیانی ئاشتیانەی نێوان هەموو ڕۆڵەكانی گەلی عێراق پتەو بكات، شتایسی ڕۆڵی كۆمەڵایەتیانەی ڕابیتەكەی كرد و جەختی كردەوە لەوەی كە پەیوەندیی بەردەوامی نێوان زانیانی ئایینی و بوونی ڕووە شەرعیەكان دەستەبەری ناسنامەی كۆمەڵگە و یەكگرتوویەتی، بەڵێنی خۆی بۆ پشتگیری كردنی زانایان و هەموو كەسایەتیە ئاینیەكان دووپاتكردەوە كە پێكهاتەكە و تایبەتمەندیە شەرعیەكانی دەپارێزن.